Rachela (Raszka)

Niezwykle ważną postacią w Krakowie przełomu wieków XV i XVI była wywodząca się z Pragi Rachela zwana również Raszką, wdowa po Mojżeszu Fiszlu (od 1489 r.). Rachela poślubiła zamieszkałego w Krakowie Mojżesza Fiszla, gdzie przeniosła się w połowie latach 70. XV wieku (Niestety nie znamy dokładnych dat jej życia). Czescy Żydzi w tamtym okresie migrowali do Polski, uciekając przed prześladowaniami, a także zmuszeni zakazami osadnictwa izraelickiego w stale rosnącej liczbie miast czeskich, morawskich, również na Śląsku. Na początku XVI wieku – jak pisze Hanna Zaremska – na krakowskim Kazimierzu było czeskich Żydów już tak wielu, że po konfliktach z zasiedziałymi współwyznawcami doszło do powstania oddzielnej ich gminy. Obraz aktywności gospodarczej Racheli w okresie jej wdowieństwa nie rysuje się jasno. Nie ma jednak wątpliwości, że działała z rozmachem. Udzielała kredytu pod…

Józef Lustgarten (1889-1973)

1 listopada 1889 r. w Krakowie urodził się Józef Lustgarten syn Wilhelma; piłkarz, działacz piłkarski, trener reprezentacji Polski, sędzia międzynarodowy oraz prawnik.Absolwent III Gimnazjum im. Jana Sobieskiego w Krakowie. Studiował prawo w Krakowie i Wiedniu, gdzie odbył aplikację sędziowską oraz w 1913 r. zdał egzamin na dyplomowanego sędziego piłkarskiego. W czasie I wojny światowej walczył w II Brygadzie Legionów. W 1919 r. obronił doktorat i podjął pracę w charakterze urzędnika oraz radcy prawnego. Zaraz po zakończeniu wojny podjął się ratowania osłabionych po wojnie Cracovii oraz Wisły (wtedy jeszcze było to możliwe). Jego artykuły w Przeglądzie Sportowym poruszające tematykę sędziowania były niejako lekturą obowiązkową dla przyszłych sędziów piłkarskich. Lustgarten oprócz tego, że zajmował się teorią piłki nożnej, również ją uprawiał. W latach 1906-1911 grał na pozycji bramkarza w Cracovii – zresztą, co…

Październikowe wysiedlenie z krakowskiego getta.

W dniach 27-29 października 1942 r. niemieckie władze okupacyjne Krakowa przeprowadziły drugą, straszliwą w skutkach akcję wysiedleniową z krakowskiego getta. Akcja rozpoczęła się późnym wieczorem 27 października, gdy getto zostało otoczone przez oddziały Sonderdienstu i policji. W słoneczny poranek 28 października Niemcy rozpoczęli selekcję pracowników Judenratu, a następnie pozostałych mieszkańców getta. Wszystkim Żydom mieszkającym w getcie nakazano opuścić, pod karą śmierci swoje mieszkania i ustawić się na ul. Józefińskiej, w okolicach siedziby Judenratu, gdzie na podstawie bliżej nieokreślonych kryteriów dokonano selekcji. Większość skierowano na plac Zgody, gdzie czekały już uzbrojone oddziały niemieckie. Tego dnia esesmani dokonali jeszcze wielu innych straszliwych zbrodni, o których żydowska społeczność Krakowa zawsze będzie pamiętała! W Szpitalu Żydowskim (ul. Józefińska 14), obłożnie chorych zamordowano a pozostałych brutalnie wrzucano na uprzednio przygotowany wóz, podobnie postąpiono w Szpitalu…

Podziękowanie

Zarząd Gminy Żydowskiej wraz z całą społecznością chce podziękować fundacji „Dla Niepodległej” za zaangażowanie podczas prowadzenia prac w miejscowości Kozie Górki (Niepołomice) przy remoncie i konserwacji pomnika pamięci zamordowanych Żydów. Równocześnie chcemy podziękować Wszystkim tym, którzy w tym przedsięwzięciu brali udział.

Ignacy Rosenstock (1889-1935)

25 października 1889 r. w Bochni urodził Ignacy Rosenstock syna Bernarda; działacz sportowy, sędzia piłkarski, współzałożyciel i dziennikarz sportowy Przeglądu Sportowego, który w początkowym okresie wydawany był jeszcze w Krakowie. Członek założyciel Polskiego Związku Piłki Nożnej w 1919 r. Pierwszy przewodniczący utworzonego, z jego inicjatywy Wydziału Spraw Sędziowskich przy PZPN. Autor pierwszych regulaminów sędziowskich. Jest uważany za jednego z pomysłodawców utworzenia polskiej ligi piłkarskiej. Z wykształcenia był inżynierem, pełnił funkcję zastępcy radcy Izby Przemysłowo-Handlowej w Krakowie. Zmarł 29 maja 1935 r. w Krakowie. Pochowany jest na cmentarzu żydowskim przy ul. Miodowej. Czytaj więcej: Internetowy Polski Słownik Bibliograficzny

@ 2026 Gmina Wyznaniowa Żydowska w Krakowie